درس خواندن برای خدا

پرسش : چگونه درس بخوانم که برای خدا باشد و کار خیر انجام بدهد و از ریا دور بمانم؟
پاسخ : از خصوصیت های دین مقدس اسلام این است که در هر حال و هر شغل و هر مکانی می توان در عین اشتغال به کار و تلاش , غرق در عبادت بود و به آن کار انگیزه الهی و خدایی بخشید. حدیث شریف »انما الاعمال بالنیات «, (بحارالانوار, ج 70, ص 212, ح 40) راه گشای بسیاری از این مشکلات است و یادآوری می کند که چیزی که مهم است به خداوند توجه داشتن و با یاد او و عشق و محبت او در زندگی گام برداشتن است . کشاورزی که با چنین نیتی در مزرعه از سر و رویش عرق جاری است و کارگری که برای تأمین نیازمندی زندگی خود و خانواده اش کارهای سختی را انجام می دهد می تواند با همین نیت که به اعمال و فعالیت های او رنگ خدایی می دهد خود را به مبداء قدرت و عظمت و رحمت متصل نماید و خود را در حال عبادت ببیند. دانشجویی که هدفش از درس خواندن به دست آوردن تخصص و رفع مشکلات مملکت و قطع وابستگی به بیگانگان و خدمت به مردم و خلق خداست و با همین انگیزه و با توجه به خداوند و ایجاد ارتباط با او درس می خواند, کارش مورد رضایت خداوند است و عبادت محسوب می گردد چون هدف از عبادت , نزدیکی و قرب انسان با خداوند متعال و ایجاد ارتباط با اوست که با چنین نیتی می توان هر عملی را به عبادت تبدیل کرد. اما در مورد دوری از ریا لازم است به عرضتان برسانیم که از وجود چنین خوفى (ترس از ریا کاری) نه تنها نباید نگران باشید بلکه باید آن را قدر بدانید و از آن پاسدارى کنید. این نگرانى یکى از عوامل مبارزه با ریا است. لیکن آنچه مهم این است که نگذرید از حد تعادل خارج شود و به عکس‏العمل منفى بیانجامد. به عبارت دیگر، نباید ترس از ریاموجب شود که انسان اعمال صالح را کنار گذارد چه این خود دامى شیطانى و وسوسه‏اى انحرافى است. بنابر این همواره از این عامل استفاده مثبت کنید یعنى در نیات خود دقیق شوید و نگذارید ریا در آن داخل شود. لیکن هرگز براى گریز از ریا دست از اعمال صالح هر چند در دیددیگران باشد نکشید. اگر احساس کردید این خوف از حد طبیعى تجاوز کرده و آزار دهنده است سعى کنید نسبت به آن بى‏تفاوتى نشان دهید. یعنى با خود بگویید مسأله‏اى نیست بگذار این عملم ریایى باشد و دیگران ببینند و تعریف کنند سپس با خود بگویید خوب حالا تعریف و تمجیددیگران به چه درد من مى‏خورد؟ در این صورت پوچى آن برایتان به خوبى روشن مى‏شود و به آن بى‏اعتنا مى‏شوید. فرصت را غنیمت می شماریم. اندکی بیشتر در این زمینه صحبت می کنیم. ریا از رؤیت گرفته شده و عبارت است از: طلب منزلت و مقام در دل‏هاى مردم به وسیله عبادات و طاعات خداوند متعال. این‏گونه ریا حرام است و سبب باطل شدن عبادت مى‏شود. شخص ریاکار در بین مردم نشان مى‏دهد که مخلص و مطیع واقعى خداوند است. در صورتى که در حقیقت چنین نیست. باید توجه داشت که اولاً، تحقق ریا مشروط به قصد ریاست یعنى اگر قصد و نیت بر ریا نباشد، گناه نیز محسوب نمى‏شود. ثانیا، ریا وابسته به داشتن غرض از اغراض دنیوى نظیر کسب محبوبیت، ثروت و جاه و مقام مى‏باشد. ریشه‏هاى این رذیله اخلاقى عمدتا به بینش و معرفت و شناخت فرد باز مى‏گردد. در پایان سه نکته مهم را متذکر مى‏شویم: اولاً براى از بین بردن ریا لازم نیست انسان خود را در برابر مردم فردى گنهکار جلوه دهد بلکه این کار برخلاف رضاى خدا و امرى ناپسند است زیرا خداوند دوست دارد آبروى بنده مؤمنش نزد مردم حفظ شود و اگر لغزش دارد نزد آنان رسوا نگردد ولى بنده باید رابطه خود را با خدا نیکو گرداند و در خفا از گناهان خویش توبه کند و عهد کند که از معاصى کناره خواهد گزید و در این راه از خداوند مدد جوید. ثانیا، نباید از ترس ریا عبادات و انجام حسنات را ترک کرده این یکى از وسوسه‏هاى شیطانى است که به این وسیله انسان را از خدا دور مى‏سازد. بنابراین باید کارهاى نیک را با جدیت انجام داد و در عین حال بر دورى از ریا نیز مواظبت نمود و از خداوند بزرگ در این‏باره یارى جست. ثالثا، یک توصیه روانشناختی داریم که اگر احساس تنها بودن و اجتناب از جمع و گوشه گیری بر زندگی شما پرتو افکنده است و به انگیزه تحصیل اخلاص و اجتناب از ریا، دچار انزوای اجتماعی شده اید، زنگ خطری برای شماست. بنابراین سعی کنید همچنین دیگر دانشجویان متدین و پای بند اصول اخلاقی و ارزشی هم در انجام وظایف شرعی خود حساس باشید و هم در انجام تکالیف تحصیلی و علمی خود و به طور عادی فعالیت های مختلف عبادی، تحصیلی، ارتباطی و… انجام دهید. هم نمازهای خود را در مسجد و به جماعت بخوانید (حتی المقدور) و هم در کلاس های درس و… شرکت فعال داشته باشید و مطمئن باشید به مرور زمان این گونه افکار از ذهنتان خارج خواهد شد. براى آگاهى بیشتر ر.ک: 1- عجب ور یا، سید احمد فهرى 2- معراج السعاده، ملا احمد نراقى

دکمه بازگشت به بالا