شیطان از آتش آفریده شده است پس چگونه عذاب می شود؟

پرسش:
شیطان در روز قیامت با این که خودش از آتش آفریده شده ، چگونه عذاب می شود؟*

پاسخ:
بهلول دانا، روزی از در مسجدی می‏گذشت و شنید که ابوحنیفه می‏گوید: …جعفربن‏محمد علیه‏السلام تصور می‏کند که شیطان در دوزخ معذّب می‏شود، و این صحیح نیست، زیرا شیطان از آتش آفریده شده و آتش، آتش را نمی‏سوزاند.
بهلول، از سخنان ابوحنیفه برآشفت و با کلوخی پیشانی او را شکست…ابوحنیفه نزد هارون الرشید شکایت برد…هارون الرشید، بهلول را احضار کرد. بهلول گفت: از ابوحنیفه سؤال کنید که آیا نگفته است که شیطان در آتش دوزخ معذب نمی‏شود، چون از آتش است و آتش، آتش را نمی‏سوزاند؟ ابوحنیفه نیز از خاک آفریده شده و کلوخ هم از خاک است، پس چگونه می‏شود ابو حنیفه که از خاک است، از خاک صدمه ببیند؟!
ابوحنیفه، از پاسخ دادن به استدلال بهلول عاجز ماند و شرمسار گردید.1 پس اشکالی ندارد که جنسی بر جنس خودش تأثیر بگذارد و کارگر شود. به قول ضرب‏المثل عربی «لکن شی‏ء آفه من جنسه». برای همه چیزی از جنس خودش آفتی است، مثلاً فولاد که از جنس آهن است بر آهن می‏تواند تأثیر بگذارد. با اینکه جنّ‏ها از جنس آتش هستند؛ امّا خداوند می‏فرماید: هیزم برای آتش جهنم قرار می‏گیرند و معذب می‏شوند.(جن، 15) و شیطان هم به تصریح قرآن (کهف،50) از طایفه جنیان است.
خداوند بر انجام هر کاری قادر است. «و هو علی کل شئٍ قدیر». چنانکه آتش سوزان را بر ابراهیم خلیل علیه‏السلام سرد کرد، شیطان را هم می‏تواند با دردناکترین عذابها بسوزاند.
و دیگر اینکه عذاب خداوند تنها با آتش نیست؛ بلکه انواع مختلفی دارد و نیز آتش قیامت، با آتش دنیا فرق می‏کند و قیاس مع‏الفارق است. آتش قیامت حتی در روح و جان اثر می‏گذارد و تنها بر جسم اثر گذار نیست؛ چنان که قرآن در وصف آن می‏فرماید: «التی تطلع عل الأفئده؛ (همزه، 7) آتشی که از دلها سر می‏زند.»

دکمه بازگشت به بالا