تحریف معنوی قرآن در آخرالزمان

پرسش:
الف ) سئوال من درباره تعبیر و تفسیر دوره آخرالزمان است من خوانده ام که در دوره آخرالزمان قرآن در شبهات و خرافات غرق می شود !
ب ) چگونه می توان فرزندان خود را تربیت کرد که اگر از نسلی باشندکه در زمان آقا حضور داشته باشند ، با شناخت عمیق قرآن را از خرافات تشخیص دهند و معانی قرآن و توصیه های آن را به گوش جان بشنوند و از ژرفای وجود با آن انس بگیرند؟

پاسخ:
الف) تحریف ، به معنای تغییر حروف و کلمات یا تغییر معانی قرآن، بر دو قسم است: تحریف لفظی، تحریف معنوی. تحریف لفظی، یعنی تغییر دادن الفاظ با کاستن یا افزودن کلمات قرآن. تحریف معنوی به معنی تفسیر به رأی قرآن است.
تحریف لفظی بر دو قسم است: 1. افزودن بر آیات، 2. کاستن از آیات. هیچیک از مسلمانان قائل به تحریف لفظی به معنای افزودن بر آیات و کلمات قرآن، نیستند. شیعه و سنی آن را انکار می‏کنند. آنچه مورد بحث واقع شده، تحریف به معنای کاستن از آیات است. در مورد عدم تحریف قرآن، دلایل فراوانی وجود دارد که به برخی از آن‏ها اشاره می‏کنیم:
الف) دلیل عقلی: بشر، به تنهایی و با استفاده از عقل و علم خود قادر نیست به کمال نهایی – که غایت آفرینش است ـ برسد. پس لازم است از باب حکمت و یا لطف الهی ، راهی تضمین شده وجود داشته باشد تا فلسفه آفرینش تحقق یابد و نقض غرض نشود. از طرفی، با امکان تحریف قرآن – که تنها سند آسمانی تأمین سعادت و کمال بشر است – دیگر راه تضمین شده‏ای باقی نخواهد ماند، پس حکمت و لطف الهی اقتضا دارد که قرآن به طور سالم و دست نخورده در دسترس انسان‏ها قرار گیرد تا انسان‏ها بتوانند برای پیمودن راه سعادت دنیا و آخرت خود، از آن بهره گیرند.
ب) دلیل قرآنی: یکی از آیات قرآن که بر عدم تحریف قرآن دلالت دارد، آیه 9 سوره حجر است: «إِنّا نَحْنُ نَزَّلنَا الذکْرَ وَ إِنّا لَهُ لَحَافظون؛ ما قرآن را فرو فرستادیم و خود از آن نگه‏داری و محافظت می‏کنیم.» با توجه به این آیه می‏گوییم:
1- خداوند حفظ قرآن را بر عهده گرفته و آن را تضمین کرده است 2- آنچه را خداوند محافظت کند، محال است مورد دستبرد و تحریف (کم یا زیاد شدن) قرار گیرد. نتیجه: پس مُحال است قرآن مورد تحریف قرار گیرد.1
ج) دلیل روایی: روایات دال بر مصونیت قرآن از تحریف، فراوان است. یکی از آن‏ها، حدیث معروف ثقلین است که شیعه و اهل‏سنت آن را به صورت متواتر از پیامبر نقل کرده‏اند. در این حدیث آمده است: قرآن و اهل‏بیت علیهم‏السلام دو گوهر گران‏سنگند و مادام که امّت اسلام به آن دو چنگ زنند، هرگز گمراه نخواهند شد. این دو، از هم جدا نمی‏گردند تا آن‏که در حوض (قیامت) بر من وارد شوند.
این حدیث با صراحت اعلام می‏کند که قرآن برای همیشه و تا روز قیامت محفوظ است؛ زیرا اگر تحریف شده باشد، چنگ زدن به آن نه تنها انسان را هدایت نمی‏کند، بلکه باعث گمراهی او نیز می‏شود، و این، با کلام پیامبر در این حدیث و همچنین احادیثی که در حوادث و جریان‏های فکری و اجتماعی و … برای بازشناسی حق از باطل ما را به قرآن ارجاع داده‏اند، و قرآن را پناهگاهی مطمئن معرفی کرده‏اند و یا تشویق به قرائت قرآن نموده‏اند، منافات دارد.2
د) شواهد تاریخی: در طول تاریخ، شواهدی وجود دارد که قرآن سالم مانده و تحریف نشده است. بعضی از این شواهد عبارتند از: علاقه زیاد عرب به قرآن به دلیل فصاحت و بلاغت و آهنگ معجزه‏آسای آن، انس فراوان مسلمانان به قرآن و حفظ و تلاوت آن در زمان پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله و بعد از ایشان، تقدس قرآن نزد مسلمانان و حساس بودن آنان به هرگونه تغییر در آن، دستورها و توصیه‏های ویژه پیامبر اسلام صلی‏الله‏علیه‏و‏آله در مورد تلاوت، نوشتن، حفظ و جمع‏آوری قرآن، تهیه کردن نسخه‏های متعدد از قرآن و فرستادن به کشورهای اسلامی و… . همه این‏ها شاهدی بر سالم ماندن قرآن و خدشه دارنشدن از سوی دشمنان است. مگر ممکن است قرآن تحریف شده باشد، ولی علی‏بن‏ابی‏طالب و امامان معصوم علیهم‏السلام و بعد از آن‏ها، علمای اسلام – که حافظ و مبیّن قرآن بوده‏اند – ساکت نشسته و چیزی نگفته باشند؟ حتی یک مورد هم ثابت نشده که امامان معصوم علیهم‏السلام مثلا گفته باشند این مورد از قرآن تحریف شده است.3 بنابراین، با وجود دلایلی که ذکر شد و دلیل‏های دیگر ، قرآن هرگز دستخوش تحریف نشده است و تحریف نخواهد شد.
و از آن‏جا که انسان‏ها در درک مفاهیم متفاوتند و همه نمی‏توانند مفهوم واحد را از الفاظ یک آیه بفهمند به همین خاطر تحریف معنوی قرآن ممکن است.
ب) برای مأنوس شدن قرآن، داشتن برنامه‏ای منظم و روزانه برای قرائت قرآن و حتی‏الامکان تکلّم قرآنی مفید می‏باشد. و برای فهمیدن قرآن علاوه بر فراگیری علوم مقدماتی، باید از تفاسیری که درباره قرآن نوشته شده مدد جست.
البته از خود قرآن مجید هم می‏شود سیری برای فهم قرآن به دست آورد: «و لقد یسّرناالقرءان للذّکر فهل من مدّکر» (قمر، 17) که اشاره می‏فرماید قرآن برای پندآموزی، آسان شده است منتها باید «پند گیرنده»ای باشد. بعد از این که پندگیرنده یافت شد باید دانست قرآن کتابی است که «لایمسّه إلاّ المطهّرون؛ (واقعه، 79) جز پاک شدگان بر آن دست نزنند (و بهره‏ای نمی‏توانند بگیرند)» و پس از آن نوبت به ترتیل قرآن می‏رسد «و رتّل القرءان ترتیلا» (مزمل، 4) و سپس نوبت به تدبر در قرآن می‏رسد: «أفلا یتدبّرون القرءان‏أم علی قلوب أقفالها» (محمّد، 24) و تقوای الهی مرحله بعدی این سیر است «اتقوا اللّه‏ و یعلّمکم اللّه‏» (بقره، 282) که تدبر در قرآن و عمل به آن انسان را به تقوای الهی می‏رساند و این تقوا باعث می‏شود که ابواب علوم از طرف خداوند متعال به سوی انسان گشوده شود و… .
علاوه بر مطالب یاد شده، برای نزدیک شدن به این کتاب آسمانی می‏توان با استفاده از بیانات پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله و امامان معصوم علیهم‏السلام و تزکیه روح و نفس و نیز با درخواست از خدای متعال با آن ارتباط حاصل نمود. همچنین سعی شود در محافل و مجالس قرائت و تفسیر قرآن شرکت نمود و در کنار این‏ها تلاوت قاریان را چه حضورا و چه از طریق نوار بسیار گوش کند.
تا کنون کتاب‏های فراوانی با موضوع قرآنی به زبان عربی و فارسی تألیف شده که می‏تواند در دید و علاقه انسان نسبت به قرآن تأثیر مثبت بگذارد. برخی کتاب‏هایی که شما می‏توانید از آن‏ها استفاده کنید عبارت است از: 1. اصول کافی، تألیف مرحوم کلینی، جلد 2، باب فضل‏القرآن، این کتاب به فارسی ترجمه شده است؛ 2. فضائل قرآن و عترت (برگزیده از کتاب عین‏الحیاه علامه مجلسی)، به تحقیق و پاورقی آقای ولی فاطمی، انتشارات انصاری؛ 3. ثواب قرائت سوره‏های قرآن، تألیف رضا بزاز بنایی، مؤسسه انتشارات حضرت معصومه علیهاالسلام؛ 4. قرآن در آیینه بزرگان، تألیف سیدمصطفی علوی، انتشارات بحرالعلوم؛ 5. جلوه‏های قرآن، نردبانی به سوی عالم انوار، تألیف عبدالجواد غرویان، انتشارات نبوغ؛ 6. سرگذشتهای تلخ و شیرین قرآن، تألیف و گردآوری آقای غلامرضا نیشابوری (4 جلد)، انتشارات سیدجمال‏الدین اسدآبادی.
==========
1. جهت آگاهی بیشتر، به کتاب قرآن‏شناسی، مصباح یزدی، ج 1، ص 222، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیره / المیزان، علامه طباطبایی؛، ج 12، ص 101، طبع بیروت، ذیل آیه مذکور مراجعه کنید.
2. قرآن‏شناسی، همان، ص 217 / مصونیت قرآن از تحریف، محمدهادی معرفت، ترجمه محمّد شهرابی، ص 45، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی / المیزان، همان، ص 107.
3. قرآن‏شناسی، همان، ص 215 / درسنامه علوم قرآنی، حسین جوان آراسته، ص 322، دفتر تبلیغات اسلامی و

دکمه بازگشت به بالا