Ultimate magazine theme for WordPress.

رابطه دوستی با کسی که نماز نمی خواند؟!

رابطه دوستی با کسی که نماز نمی خواند؟! آیا استمرار رابطه با دوست صمیمی که نماز نمی خواند، گناه است؟

(من دوستی دارم که نماز نمی خواند من چند بار به او توصیه کرده ام که نمازش را بخواند ولی باز هم احتمال زیادی می دهم که نمازش را نمی خواند در ضمن من این دوستم را خیلی دوست دارم. از طرفی شنیده ام که دوستی با بی نماز گناه است، من اصلا نمی خواهم دوستی ام را با او به هم بزنم. آیا واقعا دوستی با بی نماز گناه است؟ اگر هست من باید چه کار کنم؟)

خداوند در رابطه با دوستان خوب که برادران دینی ما به حساب می آیند می فرماید:«فَإِنْ تابُوا وَ أَقامُوا الصَّلاهَ وَ آتَوُا الزَّکاهَ فَإِخْوانُکُمْ فِی الدِّینِ وَ نُفَصِّلُ الْآیاتِ لِقَوْمٍ یَعْلَمُونَ»[1]؛«اگر توبه کردند و نماز بر پا داشتند و زکات پرداختند، در این صورت برادران دینى شمایند. و ما آیات خود را براى گروهى که مى ‏دانند (و مى‏ اندیشند)، به تفصیل بیان مى ‏کنیم.»
در این جا شرط دوستی و برادر دینی بودن زکات دادن و نماز خواندن شمرده شده است و اگر می خواهید ببینید که شخصی بدرد دوستی می خورد یا نه، ببینید که آیا واجباتش، از جمله نمازش را بجا می آورد یا نه؟
و هم چنین در سوره الکهف آیه 28 در رابطه با دوستان خوب می فرماید:«وَ اصْبِرْ نَفْسَکَ مَعَ الَّذینَ یَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَداهِ وَ الْعَشِیِّ یُریدُونَ وَجْهَهُ وَ لا تَعْدُ عَیْناکَ عَنْهُمْ تُریدُ زینَهَ الْحَیاهِ الدُّنْیا وَ لا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنا قَلْبَهُ عَنْ ذِکْرِنا وَ اتَّبَعَ هَواهُ وَ کانَ أَمْرُهُ فُرُطاً»[2]؛«با کسانى باش که پروردگار خود را صبح و عصر مى‏ خوانند، و تنها رضاى او را مى‏ طلبند! و هرگز به خاطر زیورهاى دنیا، چشمان خود را از آن ها بر مگیر! و از کسانى که قلبشان را از یاد خود غافل ساختیم اطاعت مکن! همان ها که از هواى نفس پیروى کردند، و کارهایشان افراطى است.»
در این جا نیز خداوند دوست خوب را کسی معرفی می کند که به یاد خدا باشد و به ذکر خداوند و نماز مشغول باشد.
در روایات نیز یکی از مهم ترین ملاک های انتخاب دوست و هم نشین را نماز قرار داده است.
امام صادق علیه السّلام در این باره فرموده:«اخْتَبِرُوا إِخْوَانَکُمْ بِخَصْلَتَیْنِ فَإِنْ کَانَتَا فِیهِمْ وَ إِلَّا فَاعْزُبْ ثُمَّ اعْزُبْ ثُمَّ اعْزُبْ مُحَافَظَهٍ عَلَى الصَّلَوَاتِ فِی مَوَاقِیتِهَا وَ الْبِرِّ بِالْإِخْوَانِ فِی الْعُسْرِ وَ الْیُسْر»[3]؛«برادران خود را با دو خصلت آزمایش کنید پس اگر آن دو خصلت در آن ها بود خوب است، و گر نه دور شوید، دور شوید، دور شوید: مواظبت او بر نمازهایش در اوقات آن، نیکى به برادران در سختى و گشایش.»
گفتید کسی که نماز نمی خواند جزء دوستان شما می باشد، اگر می دانید و یا احتمال می دهید که ارتباط با او ممکن است ایشان را به نماز بکشاند و یا اثرات خوبی بگذارد، با او ارتباط سازنده داشته باشید به این معنا که به اصلاح زیر بناهای فکری وی پرداخته و به مرور او را به خواندن نماز ارشاد نمایید و البته مراقب باشید که در اعتقادات و خلقیّات شما اثر منفی نگذارد. زیرا در این صورت یعنی در صورت تاثیر او در شما، ادامه این ارتباط صحیح نبوده و شرعاً جایز نیست.
بنابراین اگر احتمال مى‏ دهید که نتیجه معکوس باشد رابطه دوستانه خود را قطع کنید گرچه در برخوردها با او گرم بوده و به او محبت نمایید. ادامه دوستی با افراد بی نماز که توجّهی به خدا و دین ندارند و تاثیر پذیر هم نیستند، ممکن است در شما تاثیر منفی بگذارد و کم کم شما هم حس کنید که توجّهتان به نماز و خداوند کم شده است.

اما وظیفه ما در برخورد با افراد تارک الصلاه، باید چگونه باشد؟ وظیفه هر یک از افراد به تناسب شرایط و جایگاهشان، در نحوه برخورد با افراد بی نماز متفاوت است که می توان تمامی این افراد را به سه گروه عمده تقسیم نمود.

1. کسانی که شرایط و توانایی امر به معروف و نهی از منکر نسبت به افراد بی نماز را دارند
کسانی که شرایط امر به معروف و نهی از منکر به نماز را دارند وظیفه آن ها در برخورد با افراد بی نماز آن است که پس از ریشه یابی علّت روی نیاوردن فرد به نماز با رعایت مراتب امر به معروف و نهی از منکر، همراه با آرامش و اخلاق اسلامی و از طرق مختلف، فرد بی نماز را نسبت به خواندن نماز ارشاد نماید.
مثلا اگر علّت بی نمازی فرد به دلیل ندانستن فلسفه و اسرار نماز می باشد وی را با حکمت ها و اسرار نماز آشنا نماید و اگر علّت آن را در بلند نبودن نماز می بیند وی را با یاد دادن نماز یاری نماید و یا اگر علّت آن وجود برخی سوالات و شبهات راجع به نماز می باشد به پاسخگویی نسبت به این سوالات اقدام نموده و یا او را با کتاب هایی که در همین زمینه تالیف گردیده آشنا نماید.[4]
اگر کسی تمامی وظایف خود را انجام دادیم، ولى فرد بی نماز آن ها را نپذیرفت، مى توان با دورى کردن از وی مخالفت خود را اظهار نمود.

2. امّا کسانی که شرایط امر به معروف و نهی از منکر نسبت به افراد بی نماز را ندارند
این گروه از افراد کسانی هستند که به دلیل عدم آشنایی با احکام و روش های امر به معروف و نهی از منکر ممکن است نتوانند تاثیر مثبتی بر روی افراد بی نماز بگذارند و یا حتّی در مواقعی ممکن است به جای این که کسی را نماز خوان کنند، شرایط را نیز بدتر نموده و وی را تا آخر عمر از دین متنفر نماید.
وظیفه چنین افرادی این است که قبل از هر گونه اقدامی، به دنبال شرایط تحصیل امر به معروف و نهی از منکر رفته، سپس در این راستا اقدام نمایند.

3. افرادی نیز وجود دارند که علاوه بر نداشتن شرایط امر به معروف به راحتی تحت تاثیر دیدگاه های افراد بی نماز قرار می گیرند.
ممکن است افرادی به دلیل ضعف بنیه های اعتقادی و یا عدم آشنایی کامل با ابعاد مختلف نماز به راحتی تحت تاثیر تفکرات فرد بی نماز قرار گرفته و خود نیز نماز را ترک نمایند.
وظیفه چنین افرادی – علاوه بر تقویت بنیه اعتقادی و مطالعه کافی راجع به نماز – پرهیز از هرگونه معاشرت با افراد بی نماز می باشد.

پی نوشت :
[1]- توبه (9)، آیه 11
[2]- الکهف آیه 28
[3]- الکافی، ج‏2، ص 672
[4]- کتاب هایی هم چون پرسمان قرآنی نماز؛ یکصد پرسش و پاسخ درباره نماز
پایگاه انوار طاها برگرفته از کتاب پرسش ها و پاسخ های نماز، سید حسن موسوی (مرکز تخصصی نماز)

پرسش و پاسخ

avatar
  اشتراک  
اطلاع از