آموزش خانواده

آشنائی با سرفصلهای آموزش خانواده

مقدمه:

آموزش خانواده از برنامه هائی است که به منظور حمایت وپشتیبانی علمی وتجربی اولیاء در زمینه تربیت فرزندانشان طراحی شده است ودرحقیقت تلاشی است برای ارائه روش های بهتر زیستن با بهره گیری از اصول وروش های تربیتی مطلوب ومؤثر، امروزه علی رغم تغییر در شیوه زندگی ، بسیاری از اولیاء در برخورد با مسائل فرزندان ، خود را فاقد توانائیهای لازم ودانائیهای مؤثر واساسی می دانند. باتوجه به اینکه امروزه برای بهره برداری از هر وسیله ای راهنمای آن مورد نیازمی باشد. ضروری است امر تعلیم وتربیت نیز راهنما داشته باشدکه محتویات مختلفی خواهد داشت ، من جمله مهارت اساسی زندگی که طبیعتاً بهتر زیستن از طریق عمل به آن مهارت محقق خواهدشد.

انسان در پرورش هوش واستعداد خود وفرزندانش نسبت به گذشته قدمهای محکمتر ومؤثرتری را برداشته وبه تبع انتظاراتش در زمینه کارآمدی خویش وافراد وابسته بالاتر رفته ودریافته است که برای دستیابی به گذشته قدمهای محکمتر ومؤثرتری را برداشته وبه تبع انتظاراتش در زمینه کارآمدی خویش وافراد وابسته بالاتر رفته ودریافته است که برای دستیابی به این مهم که همانا دانائی وتوانمندی وبه نوعی مهارتی است ،می بایست تلاش بیشتری را در این خصوص مبذول نماید.

درهمین راستا وباتوجه به نیازهای جدید آموزشی اولیا دررابطه با حل مسائل خود وفرزندانشان (طراحی نظام جامع ارتقای آموزش خانواده ) به عنوان بستر آموزشی ومهارتی اولیا در دست برنامه ریزی قرار گرفت وبراساس یک فرایند علمی وعملیاتی سرفصل های آموزش خانواده در دوره های مختلف تحصیلی از پیش دبستانی تا پیش دانشگاهی مورد بازنگری عمیق واصولی قرار گرفت ونتایج حاصله روند ذیل با موضوعات مشخص در حوضه های روانشناسی ، علوم اجتماعی ، بهداشتی ، روانی ،مهارتی و… تدوین گردید.

محتوا وعناوین آموزشی:

الف- سرفصل های دوره پیش دبستانی:

1.      روش های ارتقای سلامت روانی خانواده:

1.1. تعریف وابعاد سلامت روان خانواده

1.2. عوامل مؤثر برسلامت روان خانواده

1.3. روشهای ارتقای سلامت روان خانواده

2.      والدین وکودک پیش دبستانی :

2.1. مهارتهای پدر ومادر بودن

2.2. آمادگی فرزندان برای ورود به دوره پیش دبستانی

3.      تربیت جنسی:

3.1. تهدیدهای جسمانی وتأثیرات روانی درحوزه خانه ومدرسه

3.2. آشنائی با ابزارهای مناسب آموزشی مطابق با شرایط محیطی کودکان

3.3. نقش والدین در پیشگیری از آسیب های جسمانی کودک

4.      آسیب شناسی خانواده:

4.1. شناخت سبک های آسیب زای زندگی

زمان پیشنهادی (8) ساعت-(4) جلسه

ب- سرفصل های دوره دبستانی:

1.      روان شناسی رشد

1.1. روان شناسی رشد*

1.2. عوامل مؤثر بر رشد*

1.3. ابعاد گوناگون رشد*

1.4. رشد جسمانی*

1.5. رشد عاطفی*

1.6. رشد شناختی*

1.7. رشد اخلاقی*

1.8. بررسی ابعاد رسد در سنین مختلف

1.9. پرورش وتربیت عملی ابعاد رشد

2.      تأثیر مشارکت اولیا در ارتقای فرایند آموزشی وتربیتی فرزندان

2.1. تأثیر اهتمام اولیادر پیشرفت تحصیلی فرزندان*

2.2. تعامل اولیاومربیان درجهت بهبودفرایندیاددهی ویادگیری یارویکردآشنائی با فناوری نوین رایانه واینترنت

2.3. انواع ونحوه مشارکت اولیا دربهبود شرایط یادگیری

2.4. کاهش تعارضات بین خانه ومدرسه در راستای تربیت فرزندان*

3.      عوامل مؤثر بر سلامت کودک دبستانی

3.1. نقش تغذیه وخواب در رشد جسمانی وهیجانی کودکان*

4.      تربیت دینی واخلاقی کودک دبستانی

4.1. شیوه های انتقال مفاهیم دینی*

4.2. تربیت دینی وسلامت معنوی*

4.3. شیوه های عملی تربیت دینی(حجاب وعفاف ، فرهنگ نماز)*

5.      والدین اثربخش درآموزش وپرورش کودک دبستانی

5.1. والدین اثربخش وخانواده یادگیرنده*

5.2. والدین ثمربخش وتربیت اثربخش*

5.3. والدین اثربخش وپرورش هوش هیجانی

6.      ناهنجارهای رفتاری کودک دبستانی

6.1. راهبردهای ساده تشخیص نابهنجاری*

6.2. نابهنجاری رفتاری شایع

6.3. عوامل مؤثر در نابهنجاری های رفتاری کودک دبستانی

6.4. نقش والدین در اصلاح رفتار نابهنجار*

7.      آشنائی با حقوق متقابل والدین وانجمن اولیاومربیان مدرسه

7.1. جایگاه انجمن اولیاومربیان در احقاق حقوق والدین*

7.2. حقوق والدین در مدرسه براساس آئین نامه اجرائی مدارس*

7.3. حدود حقوق مشارکت وهمیاری والدین در مدرسه

7.4. رابطه حق التکلیفی والدین با انجمن اولیاومربیان مدرسه

زمان پیشنهادی(12) ساعت (6) جلسه

ج- سرفصل های دوره راهنمائی :

1.      ویژگی رشد در دوره نوجوانی

1.1. تعریف نوجوانی، نمادهاوالگوها*

1.2. بلوغ ومحیط شناسی بلوغ*

1.3. رابطه رشدجسمانمی بارشد روانی – اجتماعی نوجوان

1.4. نیازهای عاطفی وتحولات روانی

1.5. نیازها وعلائق نوجوانی (بهنجار ونابهنجار)*

1.6. انتظارات ووظایف نوجوان در گروه

2.      تربیت دینی نوجوان

2.1. الگوهای علمی تربیت دینی*

2.2. شیوه های انتقال مفاهیم دینی به نوجوان*

2.3. شیوه های پرورش حس دینی در نوجوان

2.4. پرورش حس دینی وسلامت روانی – اجتماعی نوجوان

2.5. نهادینه کردن ارزشهای دینی(عفاف وحجاب،فرهنگ نماز در نوجوان)

2.6. چراهکارهای علمی – کاربردی تربیت دینی

2.7. ارائه راهکارهای علمی برای نهادینه کردن ارزشهای دینی*

2.8. ارائه الگوهای عملی تربیت دینی

3.      نقش والدین در روند پیشرفت تحصیلی نوجوان

3.1. بررسی عوامل درون خانودگی وبرون خانوادگی درپرورش*

3.2. روش های مطالعه صحیح وتأثیر آن بر فرزندان

3.3. آشنائی با برنامه ریزی ومدیریت زمان

3.4. مدیریت اوقات فراغت نوجوان*

3.5. راهبردهای یادگیری خودتنظیم با رویکرد آشنائی با فناوری نوین(رایانه،اینترنت و…)

3.6. نقش تغذیه در تسهیل یادگیری نوجوان

3.7. نحوه برخورد والدین با اضطراب نوجوان*

4.      تربیت جنسی نوجوان

4.1. شناخت شرایط وحالات ناشی از بلوغ جنسی ونحوه برخورد والدین با آن*

4.2. بلوغ وبهداشت جنسی*

5.      تأثیر ارتباط والدین با مدرسه در سلامت روانی فرزندان

5.1. ضرورت ارتباط اولیا ومربیان

5.2. آشنائی با اصول واهداف آموزش وپرورش در دوره راهنمائی تحصیلی *

5.3. تأثر ارتباط والدین با مدرسه در جهت پیشگیری از آسیب های اجتماعی*

5.4. کاربست مطالعات پژوهشی در تأئید ارتباط والدین در مدرسه

5.5. آشنائی با مراکزخدمات راهنمائی ومشاوره در راستای توسعه فرهنگ مشاوره

5.6. آشنائی با خدمات مشاوره ای با تأکیدبر آشنائی با نشانه شناسی ابتلا به اختلالات روانی – عاطفی درنوجوان*

5.7. آشنائی با مشاوره تحصیلی در دوره راهنمائی

زمان پیشنهادی (12) ساعت- (6) جلسه

            * سرفصل هائی که علامت  *  دارند ؛ویژه والدین دانش آموزان وررودی سال اول هر دوره تحصیلی می باشد. 

آموزش خانواده – نیازهای آموزشی خانواده ها چیست ؟

مهکام-آموزش خانواده – نیازهای آموزشی خانواده ها چیست ؟

آموزش خانواده چیست ؟

آموزش خانواده یعنی دادن اطلاعات و آگاهی های لازم به هر یک از اعضای خانواده در جهت  داشتن یک خانواده موفق و پویا که هر یک از اعضای خانواده به درستی وظایف و نقش ها و مسئولیت خود را در برابر سایر اعضای خانواده ، افراد جامعه و آفریدگار خود به نحو مطلوبی اجرا می کنند.

به گزارش “مفا”، آموزش هایی که والدین نیاز دارند با توجه به پیشرفت جامعه، بسیار زیاد و متنوع است، اما برای آموزش والدین لازم است در هر منطقه، نیازهای آموزشی آنان به طور دقیق شناسایی شده و براساس آنها برنامه آموزشی طراحی شود.

خانواده یک نهاد و واحد اجتماعی و مطابق با نیازهای فطری هر فرد در هر جامعه و فرهنگ است و حفظ استحکام و قوام آن نیز محتاج تلاش و همفکری همه اندیشمندان مسئول و دانشمندان علوم انسانی و تربیتی است. یکی از ویژگی های دنیای امروز، انفجار علم و دانش در همه حوزه ها و تاثیر ژرف آن در زندگی فردی واجتماعی است. به تناسب این گسترش علوم، حیات روانی انسان ها پیچیدگی می یابد و برای شناخت بهتر انسانها نسبت به یکدیگر در مناسبات اجتماعی که خانواده بارزترین و عمیق ترین نمونه ی آن است، محتاج به علم و دانشی بیش از گذشته هستیم.

این امر، آموزش های مستمر را برای هر زن و مردی ضروری می سازد، آموزش هایی که در نتیجه آن ضمن شناخت بیشتر، خانواده ها قادر باشند، نقش ها و وظایف خود را در مقابل همسر و فرزندان انجام دهند. وقتی زنی را تعلیم دهیم، در واقع خانواده ای را تعلیم داده ایم.

اهداف آموزش خانواده برای والدین

نقش بسیار مهم خانواده در تربیت فرزندان بر کسی پوشیده نیست. این کانون مقدس خانواده است که اعضای جامعه را می پروراند وتحویل می دهد. فرزندان قبل از سنین مدرسه، در خانواده به سر می برند، حتی در سنین مدرسه نیز به جز حدود شش ساعت در هر شبانه روز بقیه وقت خود را در خانه می گذرانند و از همه جوانب خانواده، رفتار والدین، گفتارها، کردارها، امر ونهی ها تاثیر می پذیرند.

در جامعه پیشرفته کنونی، خانواده مسایل و مشکلات گوناگونی دارد. اول از هر چیز، هماهنگی فرهنگ و روش های رفتاری زن و شوهر است که پس از تشکیل خانواده ضروری است. پس از آن، مراقبت های بهداشتی دوران بارداری، مراقبت های کودک شیرخوار، تنظیم روابط کودک با افراد خانواده، آموزش های پیش دبستانی و آمادگی کودک برای رفتن به کودکستان و دبستان، امور تحصیلی کودک، رویارویی فرزند با دوران نوجوانی و چگونگی ارتباط با اودر این دوران، انتخاب رشته تحصیلی فرزندان و انتخاب دوستان و معاشران، چگونگی گذراندن اوقات فراغت، علایق و گرایش های عاطفی در فرزندان از جمله مسائلی هستند که خانواده با آنها روبروست. در صورتی که هر یک از این مسایل به طور آگاهانه حل نشود می تواند خانواده را از حالت عادی خارج کرده و مشکل آفرین گردد.

می توان اهداف آموزش والدین “آموزش خانواده” را این گونه ذکر کرد:

– کمک به اولیا در تربیت صحیح فرزندان با توجه به ضرورتها. – رفع یا کاهش مشکلات خانوادگی که پس از ازدواج و تشکیل خانواده بروز می کند. – ایجاد هماهنگی بین آموزش های مدرسه و خانه وتعمیم آموزش های مدرسه درخانه. -اصلاح دیدگاه ها وسلیقه های فوری در تربیت فرزندان. – آموزش ویژه برای پر کردن اوقات فراغت و ارضای نیاز های روحی والدین و فرزندان – آموزش سیاسی ،اجتماعی و مذهبی. – آشنا کردن اولیا با تربیت صحیح فرزندان و امور تحصیلی آنان با توجه به وجود تفاوت های فردی میان فرزندان یک خانواده.

نیازهای آموزش خانواده برای والدین

اولین نکته ای که در آموزش والدین باید مورد توجه قرار گیرد، نیازهای آموزشی آنان است. برخی از موضوعاتی را که والدین به آموزش آنها نیاز دارند عبارت اند از:هدف و مفهوم زندگی، روابط مناسب زناشویی، اقتصاد خانواده، وظیفه زن و شوهر در دوران بارداری و شیرخوارگی فرزندان، مراقبت در تحصیل فرزندان، مسایل تربیتی و پول تو جیبی فرزندان، رابطه پدر و مادر با اولیای مدرسه، بازنشستگی یا تجدید دوران خوش گذشته.

آموزش هایی که والدین نیاز دارند با توجه به پیشرفت جامعه، بسیار زیاد و متنوع است. اما برای آموزش والدین لازم است در هر منطقه، نیازهای آموزشی آنان به طور دقیق شناسایی شده و براساس آنها برنامه آموزشی طراحی شود، زیرا که باید به طور دقیق مشخص شود والدین در هر موضوع تربیتی در چه سطحی هستند و سطح مطلوب کدام است ؟ کدام یک از موضوعات برای آنها اولویت بیشتری دارند؟ برای تعیین و تشخیص نیازهای آموزشی می توان از روش مصاحبه و پرسش نامه استفاده کرد و از افرادی که بیشتر با والدین تماس دارند ویا تجربیات بیشتری دارند نظیر معلمان، مسئولان، تعاونی ها، روحانیون و مددکاران اجتماعی کمک گرفت.

مجله اینترنتی آموزش خانواه موفق ایرانی

منبع: مهر

دکمه بازگشت به بالا