نماز قصر

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

دفتر میهمان

تماس با ما

برای تماس با ما می توانید از طرق زیر اقدام کنید:

ارسال به دوستان

نرم افزار استخاره با توجه به نظرات حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی )

نماز شکسته

نماز شکسته یا صلاه القَصر اصطلاحی فقهی برای اشاره به حکم شرعی نماز مسافر است که باید نمازهای چهار رکعتی خود را دورکعتی بخواند. شکسته بودن نماز مسافر در مذهب امامیه واجب و در دیگر مذاهب اسلامی جایز است.

نماز قصر در قرآن و سنت

اصطلاح نماز قصر یا نماز مسافر، در مقابل نماز تمام به کار می‌رود.۱ بر اساس حکم نماز قصر، مسافر با شرایطی، باید نمازهای چهار رکعتی خود را دو رکعتی بخواند.۲ مستند این حکم، آیه ۱۰۱ سوره نساء است:

در منابع اهل سنّت۳ و شیعه۴ آمده است که پیامبر(ص) در سفر، نمازهای چهار رکعتی را دو رکعت می‌خوانده است در منابع حدیثی و فقهی باب‌هایی به بحث شکسته بودن (تقصیر) نماز اختصاص یافته است.

احکام نماز شکسته

نماز و روزه دانشجویان و کسانی که فاصله بین محل کار و وطن آنها بیش از مسافت شرعی است احکام ویژه‌ای دارد.(اطلاعات بیشتر: سایت پرسمان)

محمد صادقی تهرانی از فقهای معاصر، نماز مسافر را شکسته ندانسته و نماز را تنها در حالت خوف (ترس) شکسته می داند، آن هم از نظر کمّی شکسته نمی شود که نماز چهار رکعتی ، دو رکعت شود بلکه فقط از نظر کیفی شکسته می شود و روزه او را هم صحیح می‌داند.۵

منظور از مسافر در فقه

چنین نیست که هر کس در مسافرت است یا در هر زمانی از مسافرت خود قرار دارد، نماز را شکسته بخواند، بلکه در فقه، برای اینکه حکم نماز شکسته بر کسی جاری شود، شرایطی ذکر شده است؛ از جمله اینکه:

فلسفه شکسته بودن نماز مسافر

احکام اسلامی تابع مصالح و مفاسد است که در مواردی بیان شده و در موارد دیگر به آن اشاره‌ای نشده است. در روایات اسلامی، شکسته بودن نماز (و همچنین افطار روزه‌دار) در سفر، به عنوان هدیه و تخفیفی از سوی خداوند و همچنین به سبب تغییر شرایط و خستگی و مشغولیت انسان در سفر۷ دانسته شده است. در روایتی از امام صادق(ع) به نقل از پیامبر(ص) آمده است:

دیدگاه مذاهب فقهی اسلامی

در بین مذاهب اسلامی، امامیه و حنفیه شکسته بودن نماز در سفر را واجب می‌دانند ولی مالکیه آن را سنت (مستحب) مؤکد و شافعیه و حنبلیه آن را جایز می‌دانند یعنی مسافر مختار است که تمام بخواند یا شکسته.۹

کسانی که قائل به عدم وجوب قصر نماز در سفر هستند، به عبارت «فَلَیسَ عَلَیکمْ جُنَاحٌ» استناد کرده‌اند ولی قائلان به وجوب معتقدند آیه می‌خواهد این توهم که نماز شکسته، نمازی ناقص و در نتیجه ممنوع است، را برطرف کند.۱۰ در آیات دیگری از قرآن نیز چنین تعبیری به معنای وجوب به کار رفته است.۱۱

از سوی دیگر برخی با تکیه بر ظاهر آیه، حکم شکسته خواندن نماز را مختص سفری دانسته‌اند که در آن ترس و ناامنی باشد، ولی سنت نبوی، آیه را به هردو حالت وجود یا عدم وجود ترس تفسیر کرده و پیامبر(ص) در هر دو حالت، نماز را شکسته می‌خوانده است. بر این اساس قید موجود در آیه، اشاره به غالب موارد است.۱۲

با سلام و احترام سوال شما برای جناب ماموستا رحیمی ارسال شده و پس از پاسخ ایشان در اینجا به شما پاسخ خواهیم داد. با تشکر مدیریت آوای باینگان

دکمه بازگشت به بالا